Słowniczek terminów finansowych

Autoryzacja

zezwolenie na dokonanie transakcji

Bankomat

urządzenie służące głównie do pobierania pieniędzy, choć często umożliwiające również wykonywanie innych operacji finansowych

Beneficjent

strona otrzymująca płatność

Biuro informacji kredytowej

instytucja zbierająca (i udostępniająca) dane na temat kredytobiorców w postaci historii kredytowych, i przygotowująca oceny wiarygodności kredytowej osób indywidualnych oraz firm i instytucji

Czek

pisemne, bezwarunkowe polecenie wydane bankowi, aby wypłacił okazicielowi lub osobie wskazanej na czeku określoną sumę pieniężną z rachunku wystawcy czeku

Data transakcji

dzień, w którym dokonano transakcji (w ciężar lub na dobro rachunku)

Debet (operacja debetowa)

zmniejszenie stanu środków pieniężnych zgromadzonych na rachunku bankowym lub rachunku karty

Dynamiczna wymiana walutowa

wymiana walut w czasie rzeczywistym, przy kursach zmieniających się w ciągu dnia

Historia kredytowa

zapis historii finansowej danej osoby lub firmy zawierający informacje o uzyskiwanych dochodach, pozostałym do spłaty zadłużeniu, podjętych zobowiązaniach finansowych czy też wyrokach sądowych dotyczących zadłużenia; więcej informacji - w rozdziale „Zarządzanie kredytem”

Powrót na górę strony

Karta debetowa

karta służąca do płatności w punktach handlowo-usługowych oraz podejmowania gotówki z bankomatów w granicach środków posiadanych na rachunku rozliczeniowym (oszczędnościowo-rozliczeniowym) użytkownika karty

Karta kredytowa

karta umożliwiająca posiadaczowi korzystanie ze środków, których aktualnie nie ma on na swoim rachunku, do wysokości limitu kredytowego określonego przez bank; nie ma żadnych ograniczeń dotyczących konkretnego celu, na jaki kredyt został udzielony

Karta obciążeniowa

karta płatnicza, której użytkownik może rozporządzać wyznaczonym przez bank limitem kredytowym i wydawać pieniądze do jego wysokości, jednak na koniec okresu rozliczeniowego, trwającego zazwyczaj 30 dni, musi spłacić całość pożyczonej kwoty

Kod PIN

wprowadzony dla zwiększenia bezpieczeństwa posługiwania się kartami specjalny numer potwierdzający tożsamość posiadacza karty; kod ten służy do potwierdzania transakcji wykonywanych w bankomatach oraz, coraz częściej, w punktach handlowo-usługowych

Powrót na górę strony

Kredyt ciągły w rachunku rozliczeniowym

rozwiązanie, dzięki któremu posiadacz rachunku może zadłużać się do określonej kwoty ponad saldo rachunku, za co zazwyczaj są naliczane odsetki

Kredyt odnawialny

kredyt, w ramach którego możliwe jest spłacanie kwot o różnej wysokości i dalsze zapożyczanie się - największa kwota, do jakiej można się zadłużyć to limit kredytowy; zazwyczaj nie jest wymagane wykorzystanie kredytu na uprzednio określony cel; dostęp do kredytu odnawialnego dają karty kredytowe

Kwota główna kredytu

pierwotna kwota udzielonego kredytu bez naliczonych odsetek; jej poziom ulega zmniejszeniu wówczas, gdy spłacamy więcej niż wynoszą odsetki przypadające na dany termin

Limit kredytowy

maksymalna wysokość kredytu, którą może dysponować użytkownik karty kredytowej

Minimalna wymagana spłata

najmniejsza część zadłużenia na rachunku karty kredytowej, jaką należy jednorazowo spłacić; zazwyczaj jest to większa z dwu następujących kwot: kwoty zryczałtowanej lub wyrażonej procentowo części pozostałego do spłaty zadłużenia

Ocena wiarygodności kredytowej

wystawiona osobie indywidualnej lub firmie ocena wskazująca związany z nią poziom ryzyka kredytowego

Odsetki

koszt kredytu, zazwyczaj wyrażony procentowo w odniesieniu do ustalonego okresu; przykładowo, jeśli pożyczamy 100 zł, wówczas przy oprocentowaniu na poziomie rocznym 15% nasze zadłużenie wzrośnie po roku o 15 zł (nie licząc innych opłat i prowizji); więcej również w definicji Rzeczywista roczna stopa oprocentowania

Okres bezodsetkowy

okres, w jakim bank nie wymaga ani płatności odsetek ani spłaty kwoty głównej kredytu

Opłata administracyjna

opłata za usługi o charakterze administracyjnym świadczone przez takie instytucje, jak banki i inni wydawcy kart kredytowych

Opłata karna

opłata za nieterminową spłatę kredytu

Opłata za pobór gotówki

opłata pobierana za podjęcie gotówki z użyciem karty, najczęściej karty kredytowej

Opłata za przeniesienie salda

opłata za czynność przeniesienia salda na rachunek w innym banku

Powrót na górę strony

Płatnik

strona dokonująca płatności

Początkowa stopa procentowa

specjalny poziom oprocentowania pobierany za określony okres bezpośrednio po otwarciu rachunku oszczędnościowego lub kredytowego; stopa taka może być podwyższona na rachunku oszczędnościowym (by pobudzić oszczędności), lub zmniejszona na rachunku kredytowym

Podjęcie gotówki

podjęcie pieniądza gotówkowego z rachunku za pośrednictwem bankomatu lub w oddziale banku

Poprzednie saldo

saldo rachunku sprzed ostatniej transakcji

Procent składany

odsetki obliczane łącznie z przypadającymi od nich odsetkami za dalsze okresy obliczeniowe; przykładowo, deponując 100 zł na 10% w skali rocznej, zarabiamy po roku 10 zł, co daje nam łącznie 110 zł; po dwóch latach otrzymujemy 10% od 110 złotych, czyli 11 złotych, co w sumie daje nam 121 zł, i tak dalej

Prowizja za wymianę walut

prowizja pobierana przy zakupie walut lub wymianie jednej waluty na inną

Przelewy elektroniczne

1/ przelew środków pieniężnych z wykorzystaniem terminala elektronicznego, bankomatu, komputera, telefonu lub internetu 2/ przelew pieniężny dokonany za pomocą karty kredytowej lub w ramach zautomatyzowanych form płacenia cyklicznych rachunków 3/ w USA termin stosowany do przesyłania pieniędzy za granicę

Powrót na górę strony

Przeniesienia salda

przeniesienie wszystkich środków z jednego rachunku na drugi; określenie często stosowane w przypadku przekazania aktualnego zadłużenia na karcie kredytowej z jednego rachunku karty na drugi

Punkt sprzedaży (POS, punkt usługowo-handlowy)

miejsce, gdzie kart płatniczych używa się do zakupu towarów i usług (sklepy, punkty usługowe, sklepy internetowe, punkty realizacji zamówień telefonicznych i pocztowych)

Rachunek oszczędnościowy

rachunek, na którym od zdeponowanych środków są naliczane odsetki

Rachunek rozliczeniowy (oszczędnościowo-rozliczeniowy, bieżący)

najczęściej występujący rodzaj rachunku bankowego, na którym albo wcale nie nalicza się odsetek od wkładów, albo nalicza się je na niskim poziomie; wypłata środków dokonywana jest zazwyczaj za pośrednictwem czeku, karty debetowej bądź przelewu elektronicznego

Rozliczenie

1/ - ustalenie, zazwyczaj pomiędzy instytucjami finansowymi, co kto komu jest winien 2/ - rozliczenie czeku

Powrót na górę strony

Rzeczywista roczna stopa oprocentowania (tzw. APR, Annual Percentage Rate)

wyrażony procentowo rzeczywisty koszt kredytu, np. na karcie kredytowej, uwzględniający wszystkie prowizje, opłaty manipulacyjne oraz oprocentowanie nominalne; koszt kredytu może być wyższy niż samo oprocentowanie nominalne

Saldo rachunku bankowego

1/- środki pieniężne na rachunku bankowym zgromadzone przez posiadacza rachunku i zaksięgowane po uwzględnieniu obrotów po stronie debetowej („ma”) i kredytowej („winien”) 2/- pozostałe do spłacenia zadłużenie kredytu

Ubezpieczenie kredytu

ubezpieczenie gwarantujące uregulowanie wszelkiego pozostałego do spłaty zadłużenia na wypadek utraty pracy, choroby, inwalidztwa bądź śmierci; wypłata zazwyczaj równa się wymaganej spłacie minimalnej powiększonej o comiesięczne odsetki, albo całej kwocie pozostałej do spłaty

Umowa o korzystanie z karty płatniczej

dokument określający warunki uzgodnione pomiędzy użytkownikiem karty i instytucją wydającą kartę

Uregulowanie zadłużenia

1/ następująca po rozliczeniu spłata salda zadłużenia pomiędzy instytucjami finansowymi 2/ spłata całej kwoty zadłużenia, np. w wyniku rozliczenia czeku

Uwierzytelnienie

potwierdzenie tożsamości użytkownika karty poprzez sprawdzenie dowodu osobistego (paszportu), wprowadzenie kodu PIN czy złożenie podpisu; umożliwia przeprowadzenie transakcji i dostęp do rachunku

Waluta

pieniądz danego kraju, występujący jako środek rozliczeniowy oraz jako środek regulowania należności i zobowiązań; w większości krajów UE wspólną walutę stanowi euro

Warunki

szczegółowe ustalenia zawarte w umowie finansowej

Wyciąg bankowy

dokument przesyłany klientowi przez bank z reguły co miesiąc, wyszczególniający transakcje przeprowadzane na rachunku po stronie debetowej i kredytowej

Zabezpieczenie kredytu

gwarancja zwrotu kredytu, zazwyczaj przybierająca postać składników majątkowych, papierów wartościowych, bądź polisy ubezpieczeniowej

Zmienna stopa procentowa

stopa odsetek od kredytu, rosnąca lub malejąca wraz ze zmianami stóp procentowych banku centralnego (Narodowego Banku Polskiego)

Zwłoka dłużnika

świadomy brak spłaty należnego zobowiązania bądź zobowiązań